Gastbijdrage: Is God een hypothese?

Ik neem niet vaak gastbijdragen op, maar onderstaande gastbijdrage van bloglezer “Steven” sluit prachtig aan op de discussie die de voorgaande dagen is ontstaan op mijn weblog.

De vraag die Steven centraal stelt in zijn beschouwingen is: Is God een hypothese? Een mooi beargumenteerd stuk dat tot nadenken stemt, temeer omdat hij laat zien hoe bijvoorbeeld atheïst Victor Stenger laat zien prima te begrijpen waar het in de christelijke godsleer om draait, ofschoon hij tegelijkertijd daaraan de verkeerde conclusie verbindt.

Lees verder

Opnieuw: Wat is Theologie?

Naar aanleiding van het recente stuk van Peter Nissen over de sombere toekomst voor de geesteswetenschappen in het algemeen en voor theologie in het bijzonder, kreeg ik een aantal reacties van (vooral) atheïsten die menen dat theologie eigenlijk zou moeten verdwijnen van de universiteit. Een al behoorlijk oude discussie, waarbij vaak behoorlijk achterhaalde wetenschapsconcepten een rol spelen.

Veel mensen hebben maar rare ideeën over wat wetenschap zou moeten zijn en nog vreemdere ideeën over wat theologie zou zijn. Het blijkt toch nodig om iedere keer maar weer uit  te leggen wat de meeste theologen vandaag de dag onder “theologie” verstaan. Ik doe dat hieronder, door middel van een behoorlijk herziene versie van een blogbijdrage die ik in 2008 al eens publiceerde.

Lees verder

Gastbijdrage Peter Nissen (NOSTER): De universiteit wordt een koekjesfabriek

Mijn RU-collega Peter Nissen is bestuursvoorzitter van de theologische onderzoeksschool NOSTER, en schreef een zeer rake column voor de Nieuwsbrief van NOSTER (bron: HIER) waarin hij de noodklok luidt voor het theologisch en religiewetenschappelijk onderzoek. Met toestemming van Nissen zelf, is de bijdrage hieronder opgenomen als een gastbijdrage op mijn weblog. Volgens Nissen lijkt met name het idee van “topsectoren” van wetenschap zeer nadelig te gaan uitpakken voor de geesteswetenschappen in het algemeen en voor theologie en religiestudies in het bijzonder. Ik ben bang dat hij daarin gelijk heeft.

Met andere woorden, het wetenschapsbedrijf “verwetenschappelijkt”, het wordt sciëntistischer, “wetenschap” wordt steeds meer synoniem met “natuurwetenschap”. Maar naast sciëntisme lijkt er ook een ontwikkeling te gaan in de richting van een economisme: wetenschap moet vooral commerciëler worden, aansluiting zoeken bij het bedrijfsleven. Het moet direct, aantoonbaar maatschappelijk nut hebben, anders kan het maar beter verdwijnen. Ofschoon deze ontwikkeling van sciëntisme gekoppeld aan economisme internationaal gaande is, lijkt ons huidige kabinet hierin voorop te willen lopen. Natuurlijk met als reden dat de overheid zoveel mogelijk kan bezuinigen op wetenschappelijk onderzoek.

Ontnuchterend is vandaag ook de blogbijdrage van wetenschapsjournalist Martijn van Calmthout, over de armoede van de Nederlandse wetenschap: http://martijnvancalmthout.wordpress.com/2012/03/30/arme-wetenschap/.  De afgelopen 4 weken heeft Van Calmthout zich beziggehouden met de vraag wat wetenschap waard is. Uit al zijn blogbijdragen is gebleken dat voor Van Calmthout “wetenschap” met “natuurwetenschap” en “techniek” synoniem is. In de 4 weken dat hij zich over de vraag heeft gebogen, heeft hij niet een keer iets over de geesteswetenschappen geschreven. Die doen bij wetenschapsjournalisten niet terzake. Treurig.

Maar lees nu maar eens de column van Peter Nissen:

Lees verder

Twee recente theologieboeken besproken en vergeleken: (2) Harry Kuitert

Onlangs verschenen er twee radicaal tegengestelde theologieboeken. Allereerst Gerben Heitinks Golfslag van de tijd: Europa’s niet te stillen verlangen naar God (Utrecht: Kampen 2011, 372 pp, ISBN 9789043519625, 19,95 euro), en niet lang daarna het boek van Harry Kuitert, Alles behalve kennis: Afkicken van de Godgeleerdheid en opnieuw beginnen (Utrecht: Ten Have 2011, 304 pp, … Lees verder

Herman van Praag: God en Psyche

Recensie van Herman M. van Praag, God en Psyche – de redelijkheid van het geloven: Visies van een jood. Amsterdam: Boom 2008. ISBN 9789085063919. € 32,50. Herman van Praag is emeritus hoogleraar psychiatrie aan de universiteiten van Groningen, Utrecht, Maastricht en het Albert Einstein College of Medicine in New York. In dit boek, opgebouwd uit … Lees verder