De Amerikaanse president Donald Trump beloofde in februari 2026 openheid over de Amerikaanse overheidsbemoeienis met UAP (unidentified anomalous phenomena), vroeger “ufo’s” genoemd (unidentified flying objects). Hij gaf overheidsinstanties opdracht om al hun UAP-documenten op te zoeken en klaar te maken voor openbaarmaking. Afgelopen vrijdag 8 mei was het zover. Toen zette de Amerikaanse overheid een eerste collectie van documenten over ufo’s/UAP online. Maar wat zit er in die documenten? Hoe moeten we die documenten duiden? Geven de documenten inzage in de herkomst van UAP? En: kunnen we de komende tijd nog meer verwachten?
Geachte heer Fraide: In antwoord op uw brief, ontvangen op 23 oktober [1973], het onderzoek naar Ongeïdentificeerde Vliegende Objecten is en is ook nooit geweest een zaak die binnen de jurisdictie valt van de FBI. Derhalve kan ik u niet van repliek dienen, zoals u verzocht. Het spijt me dat ik niet in staat ben u van dienst te zijn in dit geval. Met vriendelijke groet, C.M. Kelley.
Deze brief werd geschreven door Clarence M. Kelley, van 1973 tot 1978 de directeur van de FBI. De brief uit 1973 is te vinden in de recente verzameling van documenten, foto’s en videobeelden die het Pentagon op vrijdag 8 mei j.l. heeft vrijgegeven. Het is een antwoord op de handgeschreven brief van ene Ron Fraide, die eveneens in het dossier zit.
In zijn antwoord stelt Kelley dat de FBI zich niet bezighoudt met UAP, aangezien dit niet binnen haar taakomschrijving valt. Dit antwoord is opmerkelijk. Want iemand die door de nu vrijgegeven verzameling FBI-documenten bladert (de komende tijd zullen er meer collecties worden vrijgegeven), zal opvallen dat de FBI een aanzienlijke hoeveelheid UAP-materiaal heeft verzameld. Uit deze eerste batch van documenten blijkt bovendien duidelijk dat de Amerikaanse overheid als geheel, dus inclusief de FBI, zich vanaf 1945 diepgaand heeft beziggehouden met het fenomeen.
Dat laatste is opmerkelijk, aangezien het antwoord van Kelley in feite ook het antwoord was dat de Amerikaanse overheid aan nieuwsgierige inwoners en journalisten gaf: het UAP-fenomeen is onzin, UAP zijn hoaxes of verkeerd geïnterpreteerde natuurlijke fenomenen, waardoor de overheid zich niet met deze fenomenen bezig hoeft te houden. De documenten die op 8 mei zijn vrijgegeven, tonen iets anders aan. In tegenstelling tot de beweringen van Kelley in deze correspondentie, heeft de FBI zich zeker beziggehouden met UAP, zelfs op een hoog niveau: talrijke documenten afkomstig uit de archieven van de FBI zijn voorzien van aanduidingen zoals “Vertrouwelijk” en “Topgeheim”.
Maar bewijzen deze documenten daarmee dat UAP oftewel ufo’s bestaan? En dat ze door aliens bestuurd worden? Zijn deze documenten, foto’s en video’s bewijs dat de aarde bezocht wordt door buitenaardse wezens?
De antwoorden op deze vragen zijn duidelijk: nee, nee en nee.
Geen bewijs voor buitenaards bezoek
Degene die deze documenten zorgvuldig onderzoekt in de hoop de Heilige Graal van de ufologie te vinden, zal teleurgesteld worden. Sceptici kraaiden dan ook afgelopen vrijdag meteen al victorie. Geen van de documenten uit deze batch is nieuw. Al deze documenten en afbeeldingen waren jaren geleden al aan het licht gekomen. Een groot aantal UAP-onderzoekers had hier al rekening mee gehouden. Ik had ook mijn verwachtingen vrij laag gehouden. Ik moet toegeven dat ik eigenlijk behoorlijk verrast ben door de informatie.
De video’s en foto’s van meer recente casussen (een groot deel van de documenten bevat militaire waarnemingen vanaf 2020) zijn weliswaar nieuw, maar ook die bevatten weinig concreets, aangezien alle metadata uit de video’s is weggehaald. Geen enkel van deze documenten geeft wetenschappers de mogelijkheid tot verder wetenschappelijk onderzoek. Daarvoor zouden ze toegang moeten krijgen tot de ruwe data, dus de oorspronkelijke opnames, en die worden door de overheid niet ter beschikking gesteld.
Maar als dit alles het geval is: heeft het publiek dan überhaupt iets aan al deze oude meuk?
Achtergrond
Laten we eerst eens wat dieper ingaan op de bestanden zelf. De bestanden zijn vrijgegeven op vrijdag 8 mei jongstleden. President Donald Trump zei in februari 2026 op zijn platform Truth Social dat hij alle overheidsinstanties de opdracht had gegeven om documenten te zoeken over “alien and extraterrestrial life”. Welke overheidsinstanties dat precies zijn, is onbekend. De bestanden die momenteel beschikbaar zijn, zijn vooral afkomstig van de FBI, het Department of War en de NASA. Documenten van de CIA zijn afwezig, en de afgelopen dagen circuleerden er geruchten, afkomstig van ambtenaren, dat de CIA zich krachtig verzette tegen de openbaarmaking van zijn UAP-gerelateerde documenten. De vraag is echter of dat verzet zal standhouden. Er circuleren ook geruchten dat sommige overheidsinstellingen bezig zijn met het vernietigen van hun UAP-archieven.
De tijd zal leren wat er van al deze geruchten waar is. Het is duidelijk dat er nog duizenden pagina’s documenten liggen, evenals een onbekende hoeveelheid foto’s en video’s. Het is onduidelijk hoeveel tijd het zal kosten om alle documenten openbaar te maken. Gaat het om maanden? Of misschien jaren? Minister Hegseth heeft laten weten dat het ongetwijfeld een lange tijd zal duren en dat er om de zoveel weken materiaal zal worden gepubliceerd. Kortom: voor UAP-onderzoekers is dit een geweldige tijd die vermoedelijk nog veel verrassingen gaat brengen.
Een schets van de inhoud van de documenten
Wie op de website kijkt, ziet al gauw dat de files die op 8 mei zijn vrijgegeven, afkomstig zijn van verschillende instanties. Drie zijn er in het bijzonder te noemen: de FBI, NASA en het Department of War (het vroegere Department of Defense, DOD) en een aantal van het Department of State. Houd er rekening mee dat deze honderden documenten volgens overheidsfunctionarissen slechts een fractie zijn van wat er nog zal komen. (Congreslid Burchett zei dat het hier gaat om “a drop in a bucket”.) Wat het doorspitten ervan moeizaam maakt, is het gebrek aan systematiek: het is een ongeorganiseerde hoeveelheid documenten, video’s en foto’s.
De bestanden afkomstig van de FBI zijn pdf-bestanden met daarin oude documenten, veelal correspondentie, voornamelijk uit de periode 1945-1975. Hier zit van alles in: brieven, maar ook periodieken die door ufo-clubs naar het kantoor van de FBI gestuurd werden. Wat eveneens opvalt, zijn de talrijke krantenknipsels. De FBI volgde blijkbaar goed wat er allemaal gebeurde in de VS. Wat ik zelf pikant vind, zijn de documenten waaruit duidelijk blijkt dat ufo-clubs actief door de FBI bespioneerd werden. Pagina-lange verslagleggingen van vergaderingen van ufo-clubs van burgers, waarbij vooral de namen van de aanwezigen of degenen die het woord namen, centraal staan. De aantekeningen in de tekst lijken te impliceren dat de achtergronden van die personen zijn gecontroleerd.
De documenten van het Department of War bevatten ook talrijke correspondentie. Een van de opmerkelijke documenten in deze collectie is de zogenaamde “Twining Memo”, die enkele jaren geleden al was gelekt, maar nu officieel wordt vrijgegeven. Het gaat hier om een analyse van vele (ook militaire) UAP-meldingen uit die tijd, geschreven door luitenant-generaal N.F. Twining (zie: https://www.war.gov/UFO/#18_100754_-General-1946-7_Vol_2, p. 9-11). Dit document dateert uit 1947. Twining beschrijft hierin hoe de geobserveerde objecten een intelligent gedrag vertonen waarvoor geen verklaring kan worden gevonden. Twining rept met geen woord over eventueel buitenaards bezoek. Dat kwam blijkbaar niet bij hem op. Zoals ik in eerdere boeken heb toegelicht, was de Amerikaanse overheid en de bevolking jarenlang van mening dat de vreemde vliegende objecten waarschijnlijk van Rusland afkomstig waren. De buitenaardse hypothese is van latere datum.
Andere documenten zijn pdf-bestanden van recente militaire UAP-meldingen in het Midden-Oosten. Het gaat om meldingen uit de periode 2020-2024. Deze documenten zijn voor een groot deel gecensureerd; aanzienlijke gedeelten van de tekst en foto’s zijn verborgen achter grote zwarte balken. Zoals gezegd, er zitten ook video’s bij, waarvan de metadata is verwijderd. Hier zijn verschillende interessante video’s te vinden, waarover ongetwijfeld nog gesproken zal worden. (Zo vond ik een intrigerende opname van een object dat zich moeiteloos en schijnbaar iets zoekend door een windmolenpark beweegt).
In de NASA-archieven is onder andere een Engelse vertaling te vinden van het Franse “COMETA-rapport”, evenals een aanzienlijk aantal audio-opnamen en transcripties van gesprekken tussen astronauten en het vluchtcentrale. Hierin melden de astronauten van Gemini 7, alsook van verschillende Apollo-missies, de aanwezigheid van ongeïdentificeerde vliegende objecten. Daar zijn eveneens foto’s beschikbaar die zijn genomen vanaf de maan, waarop kennelijk zwevende, onverklaarde objecten te zien zijn. NASA heeft de afgelopen jaren aangegeven dat het geen UAP-bestanden heeft, maar deze verzameling laat het tegenovergestelde zien.
Al met al gaat het hier dus om opmerkelijk materiaal, dat echter slechts een klein inkijkje biedt in de interesse van de Amerikaanse overheid in het UAP-fenomeen. Het gaat om ruim 80 jaar geschiedenis van het UAP-fenomeen. Tenzij archieven opzettelijk zijn vernietigd, kunnen er duizenden tot miljoenen pagina’s documenten beschikbaar komen. Denk alleen aan alle documenten van Project Blue Book (inclusief alle gevallen die Blue Book niet behandelde!) en documenten omtrent de meest beroemde Amerikaanse UAP-casussen (waarbij ik hier graag naar mijn boek We zijn (misschien) niet alleen verwijs, waar ik veel van die casussen kort beschrijf.)
Maar wat is nu de waarde van al deze documenten, vooral als ze, zoals ik al gezegd heb, géén (direct) bewijs vormen voor een buitenaardse aanwezigheid?
Historisch belang
De directe relevantie van de eerste batch aan documenten is historisch van aard. Ik heb in het voorgaande enkele malen geschreven dat documenten “officieel zijn vrijgegeven”. Hoewel dit een relatief neutrale beschrijving lijkt, betekent een officiële publicatie van documenten in overheidsjargon dat het bestaan ervan wordt erkend. En dat is behoorlijk revolutionair te noemen.
Zoals eerder genoemd, waren de meeste documenten al gelekt. Tegelijkertijd was de officiële lijn van de Amerikaanse overheid decennialang dat die zich niet bezighield met UAP. Het bestaan van officiële documenten werd niet bevestigd of ontkend, wat sceptici aanspoorde om de echtheid van de documenten in twijfel te trekken. Het feit dat de documenten nu officieel worden vrijgegeven, laat zien dat ze echt zijn, dat ze bestaan en dat de overheid ze heeft en zorgvuldig heeft onderzocht of zelf heeft gemaakt.
Hierdoor wordt het fundament waarop verschillende historici en UAP-onderzoekers de geschiedenis van het UAP-fenomeen sinds 1945 hebben gedocumenteerd, steeds steviger. Al deze documenten vormen een bron voor toekomstige historici om de Amerikaanse fascinatie voor UAP grondig te onderzoeken, waarbij waarschijnlijk veel nieuwe inzichten zullen ontstaan. De overheid van Trump wordt vaak gezien als een symbool van bestuurlijke chaos, maar het lijkt erop dat deze chaos ook gunstige gevolgen heeft; zijn weerbarstigheid helpt om de cultuur van geheimhouding binnen veel overheidsinstellingen, vooral de veiligheidsdiensten, te doorbreken.
Cultureel belang
En daarmee kom ik ook bij de indirecte relevantie van deze eerste verzameling van documenten. Die is cultureel van aard. Je kunt je afvragen waarom overheidsinstanties zo rigide zijn in het geheimhouden van oude documenten, terwijl het vrijgeven ervan geen enkel risico voor de staatsveiligheid lijkt te zijn. Vanwaar die geheimhouding? Wat staat er op het spel? In wiens belang is die geheimhouding?
Ik begrijp dat er bij recente militaire observaties van ongeïdentificeerde objecten een zekere terughoudendheid bestaat ten aanzien van het verstrekken van informatie. Een land als Amerika wil niet laten zien dat er blijkbaar technologieën zijn waar het geen controle over heeft. Ook wil de VS natuurlijk niet aan Rusland, China of Noord-Korea laten weten welke technologie het land precies heeft. Vandaar dus het uitvlakken van metadata in de video’s en foto’s. Welk nut heeft het om militaire UAP-meldingen uit de jaren veertig en vijftig achter slot en grendel te houden? De techniek van toen is al lang achterhaald. Daarmee komt de vraag op tafel te liggen: wat is het hogere belang bij het geheimhouden van zulke documenten?
Die vraag naar het hogere belang zou mensen aan het denken moeten zetten. Want de documenten roepen toch heel veel vragen op. Waarom werden UAP-documenten “top secret” verklaard? In het kader van de Koude Oorlog is dit wellicht te begrijpen, maar waarom worden die documenten dan nu nog steeds onder de pet gehouden? En waarom had de Amerikaanse overheid zo veel interesse in het UAP-onderwerp, dat er miljoenen dollars werden geïnvesteerd in verschillende onderzoeksprojecten en zelfs in het observeren van ufoclubjes? De FBI die eigen burgers ging bespioneren: viel dat wél onder haar bevoegdheden? Waarom ontkende de NASA recentelijk nog dat ze UAP-files hadden, terwijl in deze collectie toch hele interessante documenten zitten? En waar blijven de bestanden van de CIA? En wat is de rol in dit alles van het All-domain Anomaly Resolution Office (AARO, zie https://www.aaro.mil/), het officiële bureau van het Pentagon dat zich bezighoudt met UAP?
Veel mensen beschouwen UAP als onzin en als voedsel voor samenzweringsdenkers. Deze documenten tonen aan dat de Amerikaanse regering het onderwerp sinds 1945 zeer serieus heeft genomen, maar ook geheim verklaarde. Maar voor wie en waarom?
Veel mensen zijn geneigd om militairen uit pakweg 1945 als naïef of primitief te beschouwen. Als ze over “ufo’s”, “flying discs” of “flying saucers” schrijven, dan glimlachen we, alsof wij nu allerlei dingen weten waar men toen nog geen idee van had. De wetenschap heeft immers sinds die tijd reuzensprongen gemaakt. En toch, wie de “Twining Memo” van 1947 zorgvuldig doorleest en de waarnemingen uit die tijd vergelijkt met die van hedendaagse militairen en burgers, kan wellicht ontdekken dat er verrassend veel overeenkomsten zijn. Hoeveel meer weten we nu werkelijk van het fenomeen?
Mensen rapporteerden flying saucers, vliegende schotels, of flying discs, ronde schijven. Daar glimlachen we nu ook om. Cartoons steken vaak de draak met UAP door ze als ronde schotels af te beelden. De UAP van vandaag hebben heel andere vormen. De Nimitz-casus uit 1994 draait helemaal om “tictac”-vormige objecten, en in veel hedendaagse casussen spelen zwevende driehoekige objecten een rol, soms ter grootte van meerdere voetbalvelden. Dus helemaal geen borden of schijven! En toch, degene die de openbaar gemaakte documenten bestudeert, zal mogelijk tot de conclusie komen dat een aanzienlijk aantal waargenomen objecten niet uitsluitend een schijfvorm bezat, maar ook driehoekige, sigaarvormige (ofwel: tictac-vormige), doosvormige structuren, of vormen die voor de waarnemers moeilijk te definiëren waren. De klassieke schotel is een stereotype, een vooroordeel. De werkelijkheid was veel complexer en genuanceerder.
Deze documenten weerspiegelen de complexe, historische werkelijkheid die achter het UAP-fenomeen schuilgaat. Degene die deze documenten met een nieuwsgierige blik bestudeert, zal daarmee hopelijk aan het denken worden gezet. Sceptici denken dat er alleen maar makkelijke antwoorden zijn. Die zijn er niet. Veel UAP-onderzoekers erkennen dat ze simpelweg niet weten waar de mysterieuze objecten die door militairen en burgers gemeld worden, vandaan komen. Dus ook niet of het buitenaards is of niet.
De buitenaardse hypothese komt vaak ter sprake als het gaat om UAP. Maar wat weten wij überhaupt van dit universum, van deze materiële werkelijkheid? Wie weet bestaan er alternatieven voor de buitenaardse hypothese waar we op dit moment geen idee van hebben. Inzicht in deze documenten wekt verwondering en stimuleert nieuwsgierigheid – en nieuwsgierigheid en verwondering zijn twee zeer waardevolle eigenschappen, die uiteindelijk de basis vormen voor enkele van de grootste culturele prestaties van de mensheid, zoals wetenschap, filosofie en religie.
Besluit
Kortom: de nu geopenbaarde documenten vormen geen doorslaggevend bewijs voor buitenaards bezoek en bevatten op het eerste gezicht weinig nieuws. Toch ondersteunt de publicatie van deze documenten de stelling dat UAP serieus wetenschappelijk onderzoek en overheidsbelangen verdient, en verzwakt ze de beweringen van sceptici dat het bij UAP uitsluitend om misverstanden of hoaxes zou draaien. De documenten voegen weinig toe aan de discussie over een mogelijke buitenaardse oorsprong, omdat de bewijsketen van “ongeïdentificeerd” naar “buitenaards” een enorme reeks stappen bevat waar dit materiaal weinig tot niets aan bijdraagt. Deze openbaarmaking is echter nog maar het begin; we moeten alle documenten die nog komen op hun eigen inhoud en waarde beoordelen.
Hoe dan ook, ik denk dat het hier om een historische gebeurtenis gaat. Tien jaar geleden zou ik iedereen voor gek hebben verklaard die zei dat de Amerikaanse overheid in 2026 haar UAP-archieven openbaar zou maken. En precies dat zien we nu gebeuren. Het zijn bijzondere tijden.
Bovendien helpt het openbaar maken van deze documenten om het stigma rond het UAP-fenomeen te verminderen. Als je kijkt naar de serieuze manier waarop Amerikaanse en veel buitenlandse zenders over deze documenten berichten, dan is het duidelijk dat de ironie of het sarcasme dat vroeger te horen was, bijna helemaal is verdwenen.
Ofschoon er inhoudelijk weinig nieuws in deze collectie te vinden is, heb ik me in elk geval verwonderd over de inhoud van deze eerste verzameling documenten, en kijk ik met aan gretigheid grenzende nieuwsgierigheid uit naar de volgende.
Ontdek het zelf: https://www.war.gov/UFO/.