Zijn alle conservatieve Amerikanen ‘tegen wetenschap’?

De socioloog John Evans schreef een artikel in de Los Angeles Times waarin hij ingaat op het vertekenende beeld dat de Republikeinse presidentskandidaten geven. Door hun anti-evolutie-standpunten lijkt het namelijk net alsof alle conservatieve Amerikanen als één blok ‘tegen de wetenschap’ zijn. Evans beweert echter dat de relatie tussen geloof en wetenschap onder conservatieven veel complexer is. En daarin heeft hij natuurlijk gelijk. Maar is dat alles wat erover te zeggen valt?

Volgens Evans is er veel wetenschap waar conservatieven helemaal geen probleem mee hebben: “Religion makes no claims about the speed of hummingbird wings, and there are no university departments of anti-resurrection studies — scientists generally are unconcerned with the vast majority of religious claims and vice versa.” De punten waar het dan wél om draait zijn de oorsprong van het universum, en de oorsprong van de mens. Dáár zitten voor de conservatieven de pijnpunten. Evans vindt niet dat je conservatieven kunt beschuldigen van inconsistentie, want mensen zijn nu eenmaal niet consistent. Dat conservatieven niet de hele wetenschap accepteren, maar sommige onderdelen wel en andere niet, vindt hij dan ook geen probleem.

Waar draait het dan wel om? Niet zozeer om de feiten, maar wel om waarden. Wanneer wetenschappers zeggen dat bijvoorbeeld de evolutietheorie op zich niets zegt over de menselijke waarde, dan betwisten conservatieve religieuzen dat. De grote druk om Intelligent Design in de schoolklassen te krijgen heeft er dan ook mee te maken dat conservatieven vinden dat de evolutietheorie het waarden- en normenpatroon van kinderen in de war brengt.

De oplossing? Evans noemt een paar punten: maak bijv. conservatieve protestanten duidelijk waar het bij klimaatdiscussies om gaat. (Wat ik me afvroeg: Waarom noemt Evans de evolutietheorie niet? Beschouwt hij de conservatieve kritiek op de evolutietheorie als valide?) En conservatieve protestanten moeten beter leren feiten en waarden van elkaar te (onder)scheiden. Tsja.

Alles goed en aardig, maar snijdt wat Evans zegt nu hout? Ik begrijp eerlijk gezegd niet wat de strekking van zijn verhaal is. Wat wil hij nu eigenlijk zeggen? Neemt hij het nu op voor conservatieven? Daar lijkt het wel op, namelijk door te stellen dat ideeën over geloof en wetenschap onder conservatieven veel genuanceerder ligt dan door de Republikeinse presidentskandidaten wordt gesteld. Maar goed, verbaast iemand dat?

Evans wil eigenlijk de polarisatie voorbij, en dat is prima. Maar hoe bereik je dat? Door elkaar beter te begrijpen? Het lijkt alsof Evans wil dat wetenschappers maar wéér gaan uitleggen waar wetenschap over gaat. Maar dat is al zo vaak gebeurd, en nóg geloven conservatieven het niet. Halen argumenten werkelijk nog wat uit?

De uiteindelijke oplossing is even simpel als – gezien de Amerikaanse situatie – moeilijk: haal alle religie uit de politiek. Boycot de vermenging van religie en politiek, zoals die in de VS gaande is, want die vermenging van sferen doet zowel het politieke debat als het christelijk geloof geen goed.

Hoort religie dan niet in de politiek thuis? Daarover durf ik niet al te stellige uitspraken te doen. Ik vermoed dat iedere politicus door bepaalde ideologische motieven gedreven worden, sommigen door religieuze, andere door humanistische of atheïstische. Ideologie en politiek laten zich dus niet makkelijk scheiden. (En ja, ik beschouw dus ook het christelijk geloof als een ideologie, waarbij ik dus de term ‘ideologie’ neutraal gebruik en niet als iets negatiefs.)

Al met al vind ik dus Evans’ stuk behoorlijk nietszeggend. Voor Europeanen staat het bol van open deuren. Het werkelijke punt, dat religie wordt gebruikt (misbruikt is een beter woord) voor politieke doeleinden, daar raakt Evans niet aan. En dat is uiteindelijk het kritieke punt.

http://articles.latimes.com/2011/oct/10/opinion/la-oe-evans-protestants-20111010

2 thoughts on “Zijn alle conservatieve Amerikanen ‘tegen wetenschap’?

  1. Ah ja, dat mooie stuk van goeie oude Karl Giberson. Zelf iemand die uit een creationistisch nest komt, maar zich daarvan ontworsteld heeft. En niet malse kritiek oefent op de evangelicalen en fundamentalisten. Ik heb van zijn boek Saving Darwin genoten, is een aanrader (en nu op Amazon.com voor slechts 6 dollar te koop).

Comments are closed.