Close

Nieuwe update over ‘vanity publishing’ en mijn Volkskrant-opiniebijdrage

(Bron: https://i0.wp.com/lowres.jantoo.com/books-literature-publishers-published-vainness-biography-publish-10302979_low.jpg?resize=400%2C361)Ook vandaag stond er weer een reactie (opnieuw van een Aspekt-auteur) in De Volkskrant. Geen slecht stuk, maar wel een stuk dat opnieuw voorbij gaat aan het punt van kwaliteit waar het mij om ging. Hoe dan ook, ik ga op dat artikel niet verder in, ieder moet zijn of haar eigen conclusies maar trekken. Wel doe ik nog even een update vanwege een artikel dat ik gisteren tegenkwam op de website van Tzum en waarin gesuggereerd werd dat ik mijn ‘POD-fout’ zou toegeven.

De titel en ook een deel van de inhoud is misleidend. Het artikel reageert op mijn laatste blogbijdrage. Ik geef in die bijdrage nergens toe een fout te hebben gemaakt, maar ik stel wel vast dat er een verwarring bij de lezers is opgetreden – die overigens door Perry Pierik van uitgeverij Aspekt de wereld in is geholpen. Ik heb het in mijn Volkskrant-stuk over ‘publishing on demand’ en Pierik en anderen vatten dat op als ‘printing on demand’. Printing on demand zie ik echter als een subcategorie van publishing on demand, en wordt bijvoorbeeld door uitgevers van wetenschappelijke boeken gebruikt, maar ook door andere uitgevers. Daar is op zich niets mis mee. Vandaar dat ik een nuance heb aangebracht in een blogpost op mijn website. Daarmee erken ik echter helemaal niet dat ik een fout gemaakt heb. Goede lezers – Pierik valt daar helaas niet onder – hadden die nuance gelukkig al wel opgemerkt.

***

Ondertussen kraait Pierik op zijn Facebookpagina victorie:

Pierik stelt dat NBD Biblion mij ‘teruggefloten’ heeft na mijn opiniestuk. Ik kreeg daar van verschillende kanten vragen over, dus ik ga daar even op in.

Laat me beginnen met te constateren dat hij ook NBD Biblion met juridische stappen heeft gedreigd. Dat is blijkbaar zijn strategie: mensen tot zwijgen brengen door ze te intimideren. Helaas was dat niet zo’n slimme zet, want ik heb vernomen dat het bij NBD Biblion niet in goede aarde is gevallen. Dat ik door NBD Biblion zou zijn teruggefloten is absoluut niet waar. Ik heb voordat ik het opiniestuk indiende, aangekondigd dat ik een dergelijk stuk zou schrijven, mijn redacteur wist er dus van. Daar komt bij dat ik het stuk op persoonlijke titel had geschreven, wat ik ook onderaan het oorspronkelijke opiniestuk had vermeld (maar dat de VK-redactie heeft weggelaten).

Inderdaad heb ik mijn NBD Biblion recensies van mijn website gehaald. Daar had ik echter een reden voor. Ik was namelijk in de vooronderstelling dat mijn auteursteksten (zeg maar: preprints) op mijn eigen website geplaatst mochten worden, net zoals dat bij wetenschappelijke artikelen vaak gebeurt, maar ook mijn auteursteksten bleken contractueel onder het auteursrecht van NBD Biblion te vallen. In goed overleg heb ik daarop besloten die recensies van mijn website te halen. Dat is alles.

Pierik verwijst overigens naar de woorden van mijn redacteur bij NBD Biblion, Peter Turk, die zegt dat recensenten zich op specifieke eindproducten – in casu specifieke boeken – richten en niet op de uitgevers. Dat is natuurlijk de stelregel bij recenseren van boeken. Je beoordeelt geen uitgever, maar een specifiek boek. Vandaar ook dat ik het boek van Van Houten zo slecht vond. Dat die man ooit (misschien) goede boeken schreef (ik heb ze niet gelezen), zegt niets over de kwaliteit van dit specifieke boek. Dit laatste boek – het enige dat ik van hem heb gelezen en daar blijft het wat mij betreft ook bij – vond ik ronduit vervelend. Anderen mogen het daarmee oneens zijn, prima. Zoals ik altijd zeg: recensenten zijn eigenlijk ook gewoon lezers. Met een mening, soms misschien door expertise iets meer toegespitst dan de gemiddelde lezer. Maar eigenlijk zou iedereen elke recensie zelf moeten toetsen door het betreffende boek zelf te gaan lezen. Ben je het dus niet met de recensent eens, lees dan zelf het boek en vorm je op basis daarvan zelf een mening.

***

Ieder boek moet je op zijn eigen merites beoordelen. Mijn oproep tot een boycot had te maken met het algemene gebrek aan kwaliteitscontrole bij ‘vanity publishers’ – die term kende ik niet maar werd mij onlangs aangereikt. De kwaliteit hangt dus af van de schrijver. Sommige schrijvers beschikken over een goede schrijfstijl, sommigen huren professionele redacteuren in om hun manuscript door te lichten. Velen doen dat niet. Gezien de financiële constructie die veel ‘vanity uitgevers’ hanteren, lopen ze bij het publiceren van hun boeken geen enkel risico en hebben ze er dus ook geen belang bij om veel geld te stoppen in kwaliteitsbewaking. Het probleem dat daarbij ontstaat, is dat veel schrijvers het vervolgens als een persoonlijke krenking ervaren als een criticus hun boek afbrandt. Ze hebben er immers zowel geestelijk als in materiële zin zoveel in geïnvesteerd. Ze vallen vervolgens de criticus lastig – zoals ik in mijn opiniestuk in de VK aangeef – terwijl ze hun kritiek op de uitgever moeten richten. Mijn oproep tot een boycot was ongenuanceerd, dat was opzettelijk om discussie op te roepen (en dat is gelukt). Ook ikzelf bespreek ieder boek als boek op zich (vandaar dat ik zo slecht te spreken was over Van Houtens boek, ook al heeft die man wellicht een goede staat van dienst). Ik gaf in een eerdere reactie op mijn website voorbeelden van uitstekende boeken die bij Aspekt zijn verschenen. Helaas zijn dit uitzonderingen. Overigens heeft dhr. Pierik op zijn Facebookpagina ondertussen zelf aangegeven zich niet met kwaliteitseisen te willen bemoeien, omdat wat kwaliteit is ‘slechts een mening is’. Een ieder mag daar zelf een conclusie aan verbinden.

Wat betreft de grote uitgevers: dat die hun fouten hebben, mag ook duidelijk zijn. In mijn ervaring – let wel: als tamelijk niet-bekende schrijver – doen dergelijke uitgevers echt zeer goed hun best om hun auteurs te begeleiden en te coachen en maken ze bovendien gebruik van professionele redacteurs. Dat er soms steken vallen, is duidelijk. Ik heb bij verschillende uitgeverijen in huis gekeken (Meinema, Boekencentrum, Nieuw Amsterdam, en Amsterdam University Press) en ben zeer tevreden over de serieusheid en gedrevenheid waarmee zij met hun boeken omgaan. Waar het om draait is duidelijk: het gaat erom allereerst de lezersmarkt te bedienen, geprobeerd wordt de auteur dat te laten inzien en hem/haar in die richting te laten schrijven. Of een lezer op een boek zit te wachten is een vraag die een ‘vanity uitgever’ zich niet stelt, die wil alleen de auteur tevreden stellen, ‘u vraagt, wij draaien’, maar wil daarvoor wel geld zien. Daar zit wel degelijk een groot verschil.

***

In alle eerlijkheid moet ik zeggen dat ik in mijn laatste blogbijdrage ook Pumbo heb genoemd als een ‘vanity publisher’. Van een van de oprichters van Pumbo, Yordy Spoor, kreeg ik echter een zeer vriendelijk mailtje, met daarin de volgende woorden (met toestemming hier geciteerd):

Beste Taede,

Via een klant van ons werd ik gewezen op jouw artikel in de Volkskrant en de update op je blog. https://tasmedes.nl/nog-meer-verwarring/

Ik ben medeoprichter van Pumbo en ik word eerlijk waar iedere dag opgebeld door auteurs die aan een contract vast zitten van Aspekt, Boekscout, Freemusketeers/Lecturium etc.
Ik was letterlijk iedere keer een uur aan de telefoon om de auteurs uit te leggen hoe het werkt met bedrijven die zichzelf uitgeverij noemen maar niet het daadwerkelijk werk van een uitgeverij doen.

Daarom heb ik er een artikel over geschreven zodat ik mensen telefonisch naar het artikel kan verwijzen en andere geïnsereerde kan helpen voorkomen met dit soort partijen in zee te gaan.

https://www.pumbo.nl/blog/boek-uitgeven/uitgeverij-afzetterij
Lees ook vooral de reacties eronder.

Wij zijn overigens geen uitgever. Dat zeggen wij ook nergens op onze site en dat willen we ook absoluut niet.

Wij zijn een drukker met uitgebreide distributiemogelijkheden en veel van onze klanten laten hun boek wel redigeren en pakken het uitgeven goed aan. Zelf uitgeven betekent dus niet altijd slechte kwaliteit.

Met vriendelijke groet,

Yordy Spoor

Overigens heeft Spoor later ook aangegeven dat hij bezig is met een auteursrechtenadvocaat een artikel te schrijven over hoe je van ondeugdelijke auteurscontracten af komt.

***

Ten slotte: of NBD Biblion blij met mijn actie is, weet ik niet. Ik ben niet teruggefloten, Peter Turk heeft aangegeven verheugd te zijn met mijn besluit om toch voor NBD Biblion te blijven recenseren (ik was toch wel een beetje klaar met klagende auteurs). Ik heb ook vernomen dat ze het erg druk met telefoontjes van NBD Biblion recensenten hebben gehad.

Maar ook heb ik vernomen dat de discussie, die al binnen de organisatie van NBD Biblion aan de gang was voordat mijn Volkskrant-stuk was gepubliceerd, over het aanbieden van boeken van uitgevers als Aspekt, Boek Scout en vele andere dergelijke uitgeverijen, sterker dan ooit is opgelaaid. Ik vermoed dus dat de boeken van dergelijke uitgeverijen bij veel recensenten de komende tijd onder een vergrootglas gelegd zullen worden. Ik hoop dan ook dat de schrijvers van dergelijke boeken zo verstandig zullen zijn om zo weinig mogelijk verdere deining te veroorzaken en een eventueel negatieve recensie gelaten over zich heen zullen laten komen.

UPDATE, 17 april 2018: Perry Pierik beschuldigt mij in een brief aan NBD Biblion van antisemitische motieven, zie hier: https://tasmedes.nl/perry-pierik-aspekt-godwins-en-beschuldigen-van-antisemitisme/.

%d bloggers like this: