Darwin-bashing gaat maar door

In de aanloop naar het tweede deel van het Darwinjaar – stilstaan bij het 150-jarig jubileum van The Origin of Species – proberen voorstanders van anti-evolutiedenken Darwins naam nog altijd op allerlei manieren te bezoedelen. Vandaag staat er in het Reformatorisch Dagblad, het lijfblad van creationistisch Nederland, een uitgebreid artikel over het bedrog dat Darwin gepleegd zou hebben: hij zou, wetende van Russell Wallace’ onderzoek, zijn eigen boek nog wat hebben aangescherpt om toch vooral de eerste te zijn.

Voormalig BBC-documentairemaker Roy Davies heeft hierover een boek geschreven waar het Refdag nu zonder verdere aanleiding uitgebreid over bericht, hoewel het boek al in 2008 is verschenen. Darwin was een leugenaar en een dief, zo kopt het Refdag (weliswaar tussen aanhalingstekens, als was het een quote, maar het is insinuerend genoeg).

Kloppen Davies’ ideeën? Ik heb geen idee; ik ben niet in staat om zijn materiaal te beoordelen. Ik heb de site van Davies bekeken, en de credentials van de man zijn indrukwekkend. En toch: als hij werkelijk een punt zou hebben en zijn revisie van de geschiedenis van Darwins evolutietheorie werkelijk steekhoudend zou zijn, zouden we dan al niet eerder veel meer hierover hebben gehoord? En ja, natuurlijk kun je allerlei complottheorieën opvoeren of beginnen over de kliek van evolutiebiologen die uit alle macht proberen hun heilige te redden, maar dat soort ideeën vind ik niet bijster interessant. De geschiedenis van Darwins ideeën is uitvoerig bestudeerd. Mij dunkt dus dat Davies’ theorie veel minder revolutionair is dan het Refdag-artikel doet vermoeden.

Het boek van Davies is gratis op de site te downloaden (wat in dit geval een stuk goedkoper is dan het boek kopen). Het is uitgegeven bij Goldensquare Books, een onbekende uitgeverij – hetgeen mijn vermoeden versterkt dat grote uitgeverijen ondanks Davies’ indrukwekkende CV blijkbaar niet overtuigd waren van zijn revisionistische ideeën.

12 thoughts on “Darwin-bashing gaat maar door

  1. Rutger,
    Dat hij geen bioloog is, is wat mij betreft geen bezwaar. Een journalist hoeft ook geen politicus of politicoloog te zijn om politici op hun fouten te betrappen. Als documentairemaker moet je gedegen onderzoek doen, en met name de BBC heeft een goede naam als het gedegen documentaires betreft. Derhalve: als Davies gewoon gedegen onderzoek heeft gedaan, heeft hij misschien een punt (maar zoals ik al aangeef: ik kan niet beoordelen óf hij gedegen onderzoek heeft gedaan, maar dat er zo weinig respons op zijn boek is gekomen geeft mij aanleiding om daaraan te twijfelen). Overigens is niet iedere Darwin-criticus is direct een creationist (Michael Denton, zo heb ik ooit eens vernomen, is bijv. atheïst). Ik vermoed dat Davies geen creationist is, maar aangezien hij kritisch is op Darwins integriteit, wordt hij wel voor het Refdag-karretje van creationisten gespannen.

  2. Ik vind dit een vreemde zet van het RD. Ik dacht altijd dat het RD de bestrijding van het evolutiedenken in zijn algemeenheid voorstond, maar blijkbaar hebben ze zich nu op de persoon van Darwin gericht. Wat ze hier mee willen bereiken is voor mij onduidelijk. Als niet Darwin, maar Wallace de uitvinder van de evolutietheorie is, dan doet dit toch niets af aan de theorie zelf? Dat Darwins ideeen niet uit de lucht kwamen vallen is allang bekend en dit wordt ook in Darwins eigen voorwoord niet verzwegen.
    Overingens vind ik dit argument van Taede ook niet sterk: “En toch: als hij werkelijk een punt zou hebben en zijn revisie van de geschiedenis van Darwins evolutietheorie werkelijk steekhoudend zou zijn, zouden we dan al niet eerder veel meer hierover hebben gehoord?” De steekhoudendheid van een argument is volgens mij niet afhankelijk van het moment van publicatie. Hetzelfde argument had een tijdgenoot van Darwin kunnen gebruiken na de publicatie van de Origin of Species.

  3. Julian heeft een heel goed punt: het RD stuk toont aan dat het idee evolutie door verschillende mensen opgepakt kan worden. Dat betekent dat het uit de biologie volgt. De theorie hangt niet van de persoon af.
    Voor zover uit het RD valt op te maken is het werkelijke argument dat de postbestelling in 1858 dermate goed liep dat de aankomstdatum van een brief vaststaat als de verzenddatum bekend is. Twee zaken die ik niet weet of na kan trekken.
    Wel duidelijk is het soort gif waarmee het RD werkt.

  4. Julian & Gerdien,
    Ik vermoed dat ik de strategie van het RD wel ongeveer begrijp. Het gaat hier om de symboliek rondom personen. Allereerst is het artikel een poging om Darwin te bezoedelen, hem zwart te maken. Het gaat dan niet zozeer om zijn theorie, maar om de persoon. Het past dus in de strategie die ook bijv. door de ID-beweging gehanteerd wordt, om Darwins evolutietheorie op alle mogelijke manieren in diskrediet te brengen. (Het argumentum ad nazium is ook zo’n strategie.)
    In dit artikel echter wordt nog wat interessants zichtbaar, namelijk dat de strekking van het artikel is dat Wallace de theorie als eerste heeft uitgedacht. En voor creationisten en andere anti-evolutiedenkers maakt het heel wat uit wie een theorie heeft uitgedacht, aangezien zij het idee van “theory-ladenness” tot absurde hoogte serieus nemen. Wat nu als Wallace de theorie eerst heeft uitgedacht. Wel, dan is de volgende redenering mogelijk. Zoals veel mensen wel weten, was Wallace ook degene die op latere leeftijd de uniciteit van de mens centraal stelde, door te stellen dat de evolutietheorie het bestaan van de menselijke ziel niet kon verklaren. De mens was dus uniek in de natuur omdat alleen de mens een door God geschapen ziel had (zie bijv. Wikipedia: http://en.wikipedia.org/wiki/Alfred_Russel_Wallace).
    Of Wallace nu gelovig was of niet (ik vermoed het laatste), door zijn nadruk op de uniciteit van de mens, is hij in ieder geval “religie-vriendelijker” dan Darwin. Daarmee wordt Wallace voor creationisten een interessante figuur. Als Wallace nu werkelijk de “bedenker” van de evolutietheorie zou blijken te zijn in plaats van Darwin, kun je bovendien allerlei trucs gaan bedenken om te beargumenteren dat Darwin de evolutietheorie vertekend heeft in de richting van een atheïstische of antireligieuze theorie, of iets van een dergelijke strekking.
    Daarmee past dus het artikel van het Refdag perfect in een bepaalde strategie. Maar dat blijft mijn vermoeden.

  5. Zelfs als het RD mocht denken dat de inhoud van een theorie van de bedenker af mocht hangen als het eerste idee naar boven komt, dan zou het zich toch moeten realiseren dat zo’n afhankelijkheid verdwijnt bij een wijd geldige theorie waar velen aan werken.

  6. Taede,
    bezijden dit onderwerp, toch een vraag aan jouw. Ik las op het CIP (christelijk informatie platform) een artikel over een directe connectie tussen Darwin en Hitler. (het houd me al enige tijd bezig.) Kan het zo zijn dat de evolutieleer over natuurlijke selectie leidt tot een uiterst negatieve moraliteit? Wat we in elk geval snappen is dat Darwin de natuur poogde te verklaren, en zich niet bezighield met moraliteit. Toch stelt zich de vraag of de principes van evolutie leiden tot een negatieve moraliteit, laat staan dat ze zouden hebben geleidt tot Hitlers rassenwaan.
    (Vraag het liever aan een wel doordachte site.)

  7. De wereld echt niet stil als Darwin de theorie van een ander gepikt heeft, anderzijds: veel personen die een uitvinding op hun naam hebben staan, zijn niet altijd de uitvinders. Om een voorbeeld te noemen: James Watt gaat door voor de uitvinder van de Stoommachine, maar er waren al eerder mensen die met zo iets experimenteerden. Alleen James Watt had als eerste een werkend exemplaar met snelheidsregeling waardoor de ketel niet uit elkaar plofte.
    Ondertussen zijn de stellingen zijn weer betrokken en het is weer duidelijk hoe de loopgraaf loopt: voor sommigen is Darwin een heilige, waarvan niets ten nadele gezegd mag worden. Deze website is er een voorbeeld van: een Darwin Zeloot, die hem blindelings navolgt.

  8. @Theo Veel christenen maken de fout door te denken dat de notie van ‘survival of the fittest’ min of meer direct leidt tot een moraal die meedogenloosheid tegenover de zwakkeren in de samenleving zou aanprijzen en dan denken we al gauw aan Nazi-Duitsland. Dit is ook een van de pijlers achter creationistische propaganda.
    Uiteraard heeft evolutie een impact op ons wereldbeeld en daarmee ook op onze ethiek, maar niet zo direct als christenen ala CIP of RD voorstellen.
    Evolutietheorie kan weliswaar een (biologische) verklaring bieden waarom mensen moreel gedrag vertonen, wie echter een fundering zoekt voor moreel gedrag uit de evolutietheorie begaat een zogenaamde naturalistic fallacy. Je kunt niet een ‘moeten’ afleiden uit ‘zijn.’
    Dit is misschien een link waar je wat aan kunt hebben. Een introductie college waarin Philipse een aantal mensen bespreekt in relatie tot Ethiek en evolutie (Spencer, Nietzsche en Darwin) en vervolgens zelf nog wat opmerkingen maakt.
    http://www.home-academy.nl/Webshop/Product/39

  9. @ Theo
    Gert Korthof heeft op zijn site http://evolutie.blog.com/
    daar uitgebreid aandacht aan gegeven. Onder andere was Gert het niet met Philipsen eens over zijn lezing (als het die lezing is).
    CIP neemt iets over uit het Katholiek Nieuwsblad (ook geen bevooroordeelde bron), over dat boek van Weikart. Dat boek van Weikart is in de wetenschappelijke wereld slecht beoordeeld. Staat ook op Gert Korthof’s website.

  10. Ik had Bert Theunissen (hoogleraar geschiedenis van de biologie) gevraagd of hij dit boek kent. Bert Theunissen schreef:
    Hier een commentaar op dat boek uit wel heel onverdachte bron. Lijkt me een competente auteur:
    http://www.answersingenesis.org/articles/arj/v2/n1/there-is-no-darwin-conspiracy.

    Het einde van dit boekreview is uitermate belangrijk:
    According to Davies, these alleged evidences of Darwin’s misdeeds have been ignored by Darwin scholars for more than twenty-five years, ostensibly in an effort to preserve the myth of Darwin as the great discoverer of evolution and intellectual hero of Britain. That charge can hardly be leveled at this author, an American creationist. Some readers might be wondering why a creationist would bother writing a paper defending Darwin. This work should not be seen as merely an exoneration of Darwin but as a genuine attempt to discover the truth. If Darwin had plagiarized, then that should surely be made known, but there is no evidence that he did so. The individual claims made by Davies do not withstand scrutiny, and the argument as a whole simply does not hold together. As Christians concerned with presenting the truth, creationists should avoid Davies’s conspiracy theory. Love him or hate him, Darwin was the author of his theory of evolution by natural selection.

Comments are closed.